vasu वसु

Definition: वसु a. Sweet. -2 Dry. -3 Ved. Wealthy, rich. -4 Ved. Good. -n. [वस्-उन् Uṇ.1.1] 1 Wealth, riches; स्वयं प्रदुग्धे$स्य गुणैरुपस्नुता वसूपमानस्य वसूनि मेदिनी Ki.1.18; R.8.31; 9.6 वस्वीशाद् वसुनिकरं (लब्ध्वा) धृतानुरागा Rām. ch.7.58. -2 A jewel, gem. -3 Gold. -4 Water; वसु काल उपादत्ते काले चायं विमुञ्चति Bhāg.4.16.6. -5 A thing, substance; त्रात्वार्थितो जगति पुत्रपदं च लेभे दुग्धा वसूनि वसुधा सकलानि येन Bhāg.2.7.9; Mb.12.98.2. -6 A kind of salt. -7 A medicinal root (वृद्धि). -8 A yellow kind of kidney-bean. -9 The ghee (घृत); विधिना वेददृष्टेन वसोर्धारा- मिवाध्वरे Mb.13.2.35. -m. 1 Name of a class of deities (usually pl. in this sense); सेयं भूरिवसोर्वसोरिव सुता मृत्यो- र्मुखे वर्तते Māl 5.24; Ki.1.18; (the Vasus are eight in number :-- 1 आप, 2 ध्रुव, 3 सोम, 4 धर or धव, 5 अनिल, 6 अनल, 7 प्रत्यूष, and 8 प्रभास; sometimes अह is substituted for आप; धरो ध्रुवश्च सोमश्च अहश्चैवानिलो$नलः । प्रत्यूषश्च प्रभासश्च वसवो$ष्टाविति स्मृताः). -2 The number 'eight'. -3 Name of Kubera. -4 Of Śiva. -5 Of Agni. -6 A tree. -7 A lake, pond. -8 A rein. -9 The tie of a yoke. -1 A halter. -11 A ray of light; निरकाशयद्रविमपेतवसुं वियदालयादपरदिग्गणिका Śi.9.1; शिथिलवसुमगाधे मग्नमापत् पयोधौ Ki.1.46 (in both cases वसु means 'wealth' also). -12 The sun. -13 The distance from the elbow to the closed fist. -f. 1 A ray of light. -2 Light, radiance. -3 A medicinal root (वृद्धि). -Comp. -उत्तमः Name of Bhīṣma; तान् समेतान् महाभागानुपलभ्य वसूत्तमः । पूजयामास ...... Bhāg.1.9.9. -उपमः Natron (Mar. सज्जीखार). -ओ (औ) कसारा 1 Name of Amarāvatī, the city of Indra. -2 of Alakā, the city of Kubera; 'वस्वौकसारा श्रीदस्य शक्रस्य नलिनी पुरी' इति हरिः; वस्वौकसारां नलिनीमतीत्यैवोत्तरान् कुरून् Rām.2.94.26; व्यक्तं वस्वोकसारेयम् Mb.7.67.16. (com. वस्वोकसारा सलोप आर्षः । कनकमयानि ओकांसि सारो यस्याः सा तथा). -3 of a river attached to Amarāvatī and Alakā. -कीटः, -कृमिः a beggar. -ता, -तातिः f. Ved. wealth. -दा the earth. -देवः Name of the father of Kṛiṣṇa and son of Sūra, a descendant of Yadu. ˚भूः, -सुतः &c. epithets of Kṛiṣṇa. -देवता, -देव्या the asterism called Dhaniṣṭhā. -देव्या the ninth day of a lunar fortnight. -द्रुमः the Udumbara tree. -धर्मिका crystal. -धा 1 the earth; वसुधेयमवेक्ष्यतां त्वया R.8.83; पुरा सप्तद्वीपां जयति वसुधामप्रतिरथः Ś.7.35;1.25. -2 the heaven; धरान् धरित्रीं वसुधां भर्तुस्तिष्ठाम्यनन्तरम् Mb. 13.93.1 (com. वसून् देवान् धत्ते इति व्युत्पत्त्या वसुधां दिवम्). -3 the ground; वसुधालिङ्गनधूसरस्तनी Ku.4.4. ˚अधिपः a king. ˚धरः a mountain; वसुधाधरकन्दराभिसर्पी प्रतिशब्दो$पि हरेर्भिनत्ति नागान् V.1.18. ˚नगरम् the capital of Varuṇa. -धारा, -भारा the capital of Kubera. [वसोर्धारा 1 a stream of ghee prepared for Vasus; कुड्यलग्नां वसोर्धारां सप्त वारान् घृतेन तु । कारयेत् प़ञ्च वारान् वा नातिनीचां न चोच्छ्रिताम् Chhandogapaddhati. -2 Name of a vessel for pouring ghee into fire; त्वया द्वादशवर्षाणि वसोर्धाराहुतं हविः Mb.1.223.72. -3 Name of the heavenly Ganges (मन्दाकिनी); Mb.13.8.5.]. -धारिणी the earth. -पालः a king. -प्रभा one of the seven tongues of fire. -प्राणः an epithet of Agni. -भम् the constellation धनिष्ठा. -रण्व a. delighted with wealth; वसुरण्वो विभुरसि Mahānār.17.15. -रेतस् m. fire; संप्राप्तो यत्र सांनिध्यं सदासीद् वसुरेतसः Rām.7.31.7; Mb.1.13.3. -रोचिस् m. 1 sacrifice; religious ceremony. -2 Fire. -व्रतम् a kind of penance (eating only ground rice for twelve days). -श्रेष्ठम् 1 wrought gold. -2 silver. -षेणः Name of Karṇa; वसुवर्मधरं दृष्ट्वा तं बालं हेमकुण्डलम् । नामास्य वसुषेणेति ततश्चक्रुर्द्विजातयः ॥ Mb.3.39.13-14. -स्थली Name of the city of Kubera.


Dictionary: Apte
Literary Sources:
Synonyms:
Wikipedia: No Wiki page found.
Wiki Articles:

Part of Speech: Coming soon
Gender: Coming soon

Commentary
No commentaries yet.

Discussion
comments powered by Disqus

Similar Words

Search
  

Parse Time: 0.063s Search Word: vasu Input Encoding: IAST: vasu


Donate